Startersplan
Als je wilt gaan starten met een bedrijf is het essentieel dat je een aantal zaken goed uitwerkt in een ondernemingsplan. Door deze zaken op papier te zetten denk je na over bijvoorbeeld het product of de dienst die je wilt gaan leveren, de prijs die je daarvoor dient te ontvangen en de kosten die je gaat maken. De bank verwacht vaak een ondernemingsplan voordat ze een eventuele financieringsaanvraag in behandeling nemen.
Het ondernemingsplan
Een ondernemingsplan is een uitgewerkt rapport van de plannen die je hebt als ondernemer. In het plan worden een aantal zaken uitgewerkt. Meestal worden de volgende onderwerpen in het plan doorgenomen:
- NAW gegevens
- De ondernemer
- De onderneming en de producten of diensten
- Marketing
- Financiële zaken
Door het plan op een juiste wijze te maken wordt je gedwongen na te denken over zaken als prijsstelling, wel of niet verzekeren, de kosten en de privé uitgaven.
Een goed ondernemingsplan kan je dus helpen bij de keuze of het verstandig is ondernemer te worden. Als uit het plan bijvoorbeeld blijkt dat de kosten te hoog zijn om een rendabel bedrijf te kunnen starten dan kun je eerst gaan onderzoeken of er wellicht andere mogelijkheden zijn om deze kosten te drukken.
Ook zorgt het ondernemersplan voor duidelijke doelstellingen. Je weet immers wat je met de onderneming wilt gaan doen en welke doelen je op financieel, commercieel en beleidsmatig gebied wilt halen.
In de onderstaande uitwerking geven wij een aantal tips die kunnen worden gebruikt bij het schrijven van een ondernemingsplan. Op deze website tref je geen voorbeelden of standaardplannen aan. De reden daarvoor is dat wij van mening zijn dat elke onderneming uniek is en dus een uniek plan nodig heeft. Het werken met een standaardplan heeft als nadeel dat je over bepaalde zaken te weinig hoeft na te denken waardoor dit wellicht te weinig aandacht krijgt.
De ondernemer
Dit onderdeel van het ondernemingsplan gaat over jou, de ondernemer.
In dit onderdeel dien je in te gaan op je verleden, op wie je nu bent en natuurlijk ook op wie je wilt worden.
Het verleden is bedoeld om een beeld te geven over je werkverleden, je studie en je opgedane ervaringen. Werk hierin uit wat je hebt gedaan en wanneer. Kijk bij je werkervaring ook naar die zaken die relevant zijn als competentie voor het ondernemerschap. Enkele relevante competenties zouden bijvoorbeeld kunnen zijn:
- Visie;
- Leiderschap;
- Commercieel inzicht;
- Inzicht in bepaalde producten of diensten.
In het onderdeel "wie ben ik nu" werk je uit wat voor jou de motieven zijn om ondernemer te willen worden. Geef hierin niet alleen aan dat je op zoek bent naar vrijheid of dat je graag 'eigen baas' bent, dat zijn motieven die voor zich spreken. Door aan te geven wat de werkelijk motieven zijn voor de keuze voor het ondernemerschap, geef je daarmee aan wat je drijfveren zijn. Deze drijfveren zijn vaak ook je sterke en minder sterke kanten en als je aangeeft dat je daarin inzicht hebt dan geeft dat een erg sterke indruk.
Een voorbeeld van deze motieven is "mijn eigen koers kunnen varen". Dit is een motief waarin je aangeeft dat je graag zelf bepaald welke kant je met het bedrijf wilt opgaan. Je straalt hiermee uit dat je zelfstandig bent en een duidelijke visie hebt. Een gevaar van dit motief zou kunnen zijn dat je minder goed bent in het aannemen van advies van derden en het opvolgen van instructies. Werk daarom ook deze negatieve kanten van het motief uit en geef mogelijke oplossingen voor de aanvulling op je persoonskenmerken om die negatieve aspecten weg te kunnen nemen. Een mogelijk voorbeeld voor de bovenstaande negatieve kanten zou bijvoorbeeld kunnen zijn dat je met andere ondernemers overlegd of de gekozen koers wel de juiste is, dat kan bijvoorbeeld binnen een ondernemersvereniging.
Wie wil je worden, in dit onderdeel werk je uit wat je toekomstbeeld van jezelf is. Heb je bijvoorbeeld nog wensen ten aanzien van opleidingen of cursussen. Wat wil je graag, een bedrijf met 10 personen in loondienst, of wil je graag alleen verder en genieten van de vrijheid daarvan.
Door aan te geven wat je wensen zijn geef je aan dat je hebt nagedacht over de positieve en negatieve aspecten van het ondernemerschap.
De onderneming
Het onderdeel onderneming vervult een zeer belangrijk onderdeel van het ondernemingsplan. Hierin werk je namelijk uit wat het feitelijke plan met de onderneming is. Welke diensten of producten ga je verkopen, aan wie ga je deze verkopen en hoe ga je dat doen?
Ook werk je hierin uit wat de gewenste rechtsvorm is. Werk dus uit voor welke rechtsvorm je hebt gekozen en waarom. Als je hebt gekozen voor een eenmanszaak geef dan vervolgens ook aan waarom je dat hebt gedaan. Je zou dan bijvoorbeeld kunnen aangeven dat fiscale motieven een rol spelen. Als eenmanszaak heb je immers veel belastingvoordeel ten opzichte van een BV. Ook zou je dan je wensen kunnen aangeven. Als de winsten erg goed zijn dan kun je alsnog besluiten een BV op te richten. Geef bij een samenwerking duidelijk aan hoe en op welke voorwaarden deze samenwerking tot stand gaat komen. Is er bijvoorbeeld een contract opgemaakt van het samenwerkingsverband en hoe wordt hierin omgegaan met belangrijke zaken zoals winstverdeling, ziekte en privé-opnamen.
Beschrijf duidelijk welke producten of diensten je wilt gaan aanbieden en op wie de verkoop gericht is. Hoe je dat gaat doen en tegen welke prijs werk je pas later uit. Ga in dit onderdeel vooral in op het ontstaan van het product of de dienst en wat de specifieke kenmerken zijn.
Als je adviezen gaat geven op een bepaald gebied, geef dan aan wat voor een soort advies dat gaat worden en wat de toegevoegde waarde voor de gebruiker is. Ga je een winkel beginnen op het gebied van kleding, geef dan aan waarom jouw winkel uniek is en welke kledingmerken er verkocht gaan worden. Het is erg belangrijk dat je in dit onderdeel laat zien dat je hebt nagedacht over wat de specifieke kenmerken zijn van het product.
Geef vervolgens aan hoe je de onderneming zou willen gaan runnen. Ga je alleen werken of met personeel? Wat zijn de openingstijden? Hoe ben je bereikbaar en op wat voor een soort locatie ga je jezelf vestigen en waarom?
Marketing
Binnen het onderdeel marketing kun je ingaan op een aantal onderdelen, handig is een veel gebruikt model uit te werken waarin wordt ingegaan op de volgende zaken:
- Product
- Prijs
- Plaats
- Promotie
Anders dan in het onderdeel 'de onderneming' ga je nu uitgebreid in op de kenmerken van het product of de dienst. Wat zijn de kenmerken qua kostenstructuur en wat zijn de commerciële kenmerken van de gekozen plaats. Enkele uit te werken voorbeelden zijn:
Product
Wat is de opbouw van het product of de dienst. Waaruit bestaat deze en wat zijn de wensen waarin wordt voldaan. Wat maakt het product uniek waardoor klanten het willen kopen. Wat zijn de kosten van productie of levering van de dienst. Ga ook in op wat de concurrenten bieden. Is jouw product een goed substituut of lever je juist een vergelijkbaar product tegen een gunstige prijs?
Prijs
De bepaling van de prijs van je product of dienst is erg belangrijk. Je prijs later aanpassen is niet altijd mogelijk en van de prijs hangt af wat je kunt en gaat verdienen.
Bij de bepaling van je prijs is het aan te raden goed vooronderzoek te doen. Bepaal wat concurrenten als prijs hanteren en onderzoek wat substituut goederen of diensten kosten.
Ga met deze informatie een afzetverwachting maken, oftewel onderzoek hoeveel producten of diensten je verwacht te kunnen verkopen in een bepaalde periode. Als je weet wat de kosten van het bedrijf zijn en welke winst je wilt maken kun je daarmee samen de prijs berekenen. Werk dus vanuit het resultaat terug naar de gewenste omzet. Dat is niet altijd eenvoudig maar zeker wel belangrijk. Immers het is erg leuk om veel producten te kunnen verkopen maar als daaraan niets wordt verdiend vanwege kosten die te hoog zijn dan ga je het niet lang volhouden.
De bepaling van de prijs kan alleen als je precies weet wat je gaat verkopen. Maak daarom in het ondernemingsplan een duidelijke opstellen van de verschillende soorten goeden of diensten die je gaat verkopen en werk duidelijk uit hoe en welke prijs je hebt bepaald.
Ga daarna in op de prijzen van de concurrenten en substituut goederen of diensten zodat je laat zien dat je daarmee kunt concurreren.
Plaats
Werk in het onderdeel plaats uit op welke wijze het bedrijf gevoerd gaat worden en op welke plaats.
Ga hierbij onder in op wat voor een soort plek je hebt gekozen en werk de voor en nadelen daarvan uit. Ga tevens in op de kracht van juist die plek. Laat zien dat je hebt nagedacht over de commerciële kracht van die plek. Een winkel op een plek waar veel passanten langs komen is vaak duurder dan een winkel op een rustige plek maar daardoor kan wel veel meer worden omgezet. Werk al deze voor en nadelen uit. Ga tevens in op de voorwaarden van die specifieke plaats. Ga je het pand huren of kopen en tegen welke voorwaarden?
Promotie
In het onderdeel promotie werk je uit op welke wijze je promotie wilt gaan voeren voor je onderneming. Ga je reclameadvertenties starten, je bedrijf op google laten zie via adwords of kies je juist voor een actieve benadering via mond tot mond reclame. Elke vorm heeft zijn eigen voor- en nadelen. Laat zien dat je hebt nagedacht over de verschillende vormen van promotie en welke voor jouw bedrijf het beste zouden kunnen zijn. Onderzoek ook welke kosten met de betreffende promotie samenhangen.
Ook het maken van een huisstijl met briefpapier, een website en visitekaartjes zijn een onderdeel van de promotie binnen het bedrijf. Ga je deze zaken zelf ontwerpen of laat je dat doen door een professional?
Financiële zaken
In het onderdeel financiële zaken komt de uitwerking samen van de bedrijfsvoering die je in het eerdere deel van het plan hebt uitgewerkt. Eerder al heb je uitgewerkt welke prijs je gaat hanteren en hoeveel producten of diensten je kunt verkopen. Ook heb je nagedacht over een groot deel van de te maken kosten in de onderneming.
Je gaat nu een prognose maken van de exploitatieresultaten van de onderneming. Meestal doe je dat voor 2 tot 3 jaren. Het voordeel daarvan is dat je daarmee de groei van de onderneming en de opstartfase kunt uitwerken.
Laat in de prognose steeds die zaken terugkomen die je ook hebt aangegeven in de eerdere onderdelen van het plan. Ga dus niet ineens een omzet opgeven die op basis van de eerder opgegeven prijzen niet realiseerbaar is. Ook in de kosten moet je een zo reëel mogelijk beeld geven van de werkelijkheid.
Doe marktonderzoek naar de resultaten binnen de branche waarin je gaat werken. Dat kan via verschillende partijen, bijvoorbeeld het onderdeel cijfers en trends van de Rabobank.
Hierin staan gemiddelde marges en resultaten van vergelijkbare bedrijven gepubliceerd.
Nadat je de prognose van het exploitatieresultaat hebt uitgewerkt dien je een balans te maken waarin alle schulden en bezittingen worden weergegeven. Je privé-opnamen en stortingen spelen hierin een grote rol. Geef een goed beeld van je privé-opnamen. Het heeft geen zin om nu op te geven dat je weinig nodig hebt om van te leven als dat vervolgens niet waar blijkt te zijn. De bank prikt daar vaak meteen doorheen en het zou zelfs zo kunnen zijn dat je daardoor te weinig inschat waardoor je privé in betalingsproblemen komt.
De financiering
De bank beoordeeld een financieringsaanvraag op diverse onderdelen. Zij zullen onder andere kijken naar:
- De ondernemer
- De onderneming
- Exploitatieresultaten
- Zekerheden
Van de bovenstaande onderdelen kan de bank veel nog niet bepalen. De onderneming bestaat namelijk nog niet. Heel veel hangt dan ook af van de ondernemer en zijn of haar plan. De bank moet er vertrouwen in hebben dat jij als ondernemer datgene gaat realiseren dat ook is gepland.
De zekerheden spelen ook een grote rol. Hoeveel eigen geld breng je in en wat is de waarde van de bezittingen van de onderneming.
Soms stelt de bank aanvullende eisen aan een te verstrekken financiering. Een overlijdensrisicoverzekering zou bijvoorbeeld als onderpand kunnen worden vereist vanwege de kans dat de lening niet kan worden terugbetaald op het moment dat je komt te overlijden.
Het plan
Het schrijven van een ondernemersplan is veel werk. Je bent veel tijd kwijt met vooronderzoek en het werkelijk uitwerken van alle onderdelen. Op onze website hebben wij bewust geen standaardplan gezet. Door het zelf schrijven van een ondernemersplan loopt je alle facetten door die van belang zijn binnen de onderneming. Je wordt min of meer gedwongen na te denken over de mogelijkheden en onmogelijkheden binnen het bedrijf.
Wat we wel doen is het beoordelen van het plan dat door ondernemers zelf is geschreven.
Vanuit onze ervaring kunnen wij het plan bijschaven en beoordelen of het plan reëel en haalbaar is. Ook geven wij tips en aanvullingen waardoor een aan te vragen financiering eerder wordt gegeven. Vaak gaan wij met je mee met het bezoek aan de bank waarin de gewenste financiering wordt besproken.
